помогите перевести
1)ең алдымен ойлан, онан кейін істе.
2)Досыңды алдынан, жауыңды соңынан көр,
3)жұмсақ төсеп, қатты ұйықта
4)ақылдың арзаны жоқ, ақылдының бүгінгі ісі кеше тынған
5)ақыл ауыздан, мерей көзден
6)атадан жаман ұл туса, төрдегі басын есікке сүйрер
7)ұстазыңды ұлы әкендей сыйла
8)естіге екі сөз жетіп жатыр
9) адамды еңбек асырар, жалқаулық құтын қашырар
10) айырылмастай досыңа қайырылмастай сөз айтпа
если перевели переводчиком ответ не застывается т.к. сразу видно

1) Сначала подумай, затем приступай к делу.2) Друзья встретились впереди, враги виднелись сзади.3) Стели мягче, спи крепче.4) Дешевой мудрости нет, дела мудреца закончены вчера.5) Через рот слова мудрые, из глаз доброта.